Jakie emocje kryją się za maskami, które zakładamy? Jak mocno potrafią zranić słowa? Jak ciężko czasem wstać z łózka, gdy wszystko przytłacza? Jak wiele może zmienić jedno pytanie – czy wszystko w porządku? Młodzież z kieleckich szkół ponadpodstawowych przez sztukę pokazała to co trudno ubrać w słowa. Projekt „Odważ się mówić – młodzi dla młodych” był realizowany przez Urban Lab, młodych ludzi oraz jego inicjatorkę i koordynatorkę Joannę Nathali z Zespołu Szkół Ekonomicznych im. Mikołaja Kopernika.
Młodzi ludzie przygotowali filmy, plakaty i grafiki by pokazać jak ważne jest słuchanie, dostrzeganie drugiego człowieka, ciepłe słowo. Bo o pomoc czasem jest bardzo trudno poprosić.
- Wszystko zaczęło się rok temu, kiedy młodzież z mojej szkoły przygotowała prace dotyczące zdrowia psychicznego. Były przepełnione niesamowitym ładunkiem emocjonalnym i szczerością. Wspólnie z Miastem i Urban Lab postanowiliśmy stworzyć coś dla wszystkich szkół. W projekcie wzięło udział około 200 osób – opowiada Joanna Nathali.
Urban Lab od samego początku ma wpisaną w swoją strategię dobrostan młodzieży, a projekt „Odważ się mówić” to jeden z elementów szerokich działań.
- Realizujemy to poprzez różnego typu spotkania, dyskusje, warsztaty dla młodych czy poprzez współpracę z Centrum Zdrowia Psychicznego. Rozmawiamy o regulacji emocji, o radzeniu sobie ze stresem. Chcemy zwracać uwagę dorosłych i młodych osób na to, że z tymi problemami, które zgłaszają, można sobie poradzić w konstruktywny sposób – mówi Barbara Biskup z Urban Lab i dodaje, że wszystkim zależy na dotarciu do młodzieży wcześniej, zanim znajdą się w punkcie, kiedy niezbędna jest już pomoc specjalistów. - Mamy w swoim gronie osoby, które mogą wesprzeć młodych ludzi w momencie, kiedy się wahają, mają dylematy i różnego rodzaju trudności. Jesteśmy dla nich – podkreśla Barbara Biskup.
Filmy i plakaty zaprezentowane podczas finału projektu „Odważ się mówić” w poruszający sposób pokazywały osamotnienie, hejt, rożnego rodzaju lęki. – To co wybrzmiewa w tych pracach to utrata zaufania do dorosłych – informuje Barbara Biskup.
- Zwracają uwagę na to, że młodzi są niezrozumiani przez dorosłych, którzy ignorują ich problemy na zasadzie: a co w twoim wieku można mieć za problemy? Część tych prac to jest krzyk o to, żeby ich zauważyć, wysłuchać bez ocenienia, być otwartym. Czasem krótka rozmowa, obecność nie tylko ratuje komuś dzień, ale nawet życie – zaznacza inicjatorka projektu Joanna Nathali.
- Mój plakat przedstawia naszą codzienną twarz jako maskę. Za uśmiechem skrywamy swoje emocje i problemy, z którymi musimy się borykać. Zakładamy je często ze wstydu, ze strachu, myślimy, że tak będzie lepiej. Chcę zachęcić młodzież, żeby nauczyła się walczyć o siebie, dbać o siebie i odważyła się głośno o tym mówić. To naprawdę pomaga, tak jak pomogło mnie – opowiadała Wiktoria Lasota absolwentka Zespołu Szkół Ekonomicznych im. Mikołaja Kopernika.
Jej koleżanka Aniela Kruk przygotowała wspólnie z innymi trzy plakaty i film. – Chcemy zwrócić uwagę jak ważna jest zwykła rozmowa, wsparcie drugiej osoby. Mam wrażenie, że młodzi ludzie tracą zdolność rozmawiania ze sobą nawet o prozaicznych sprawach. To czasem wynika ze strachu przed oceną – powiedziała Aniela Kruk.
- Mamy też piękną animację o nadziei. Historię dziewczyny, której ciężko wstać z łóżka. Na parapecie stoi kwiat, który wygląda jakby był uschnięty. Dzięki rozmowie z przyjaciółką, a potem z mamą bohaterka odnajduje światło w mroku, zaczyna podlewać roślinę, która wspaniale rozkwita – opowiada Barbara Biskup.
- W życiu każdego człowieka zdarzają się różnego rodzaju kryzysy. Bardzo ważne jest, abyśmy umieli sobie z nimi radzić. Umieli rozmawiać i nazywać swoje emocje. A to jest bardzo trudne. Bardzo się cieszę, że w Kielcach to właśnie Urban Lab jest taką przestrzenią, w której tematy kondycji psychicznej są jednym z bardzo ważnych obszarów. Gratuluję odwagi wszystkim uczestnikom projektu, że otwarcie mówicie o swoich problemach – powiedziała prezydentka Kielc Agata Wojda.
W czasie spotkanie odbyła się także debata. W panelu specjalistów uczestniczyli: Katarzyna Śmiłowska z Oddziału Dziennego Psychiatrycznego dla Dzieci i Młodzieży CenterMed, Dorota Kaczmarczyk z Wydziału Edukacji Urzędu Miasta, Wojciech Cechowski ze Świętokrzyskiego Centrum Profilaktyki i Edukacji, Piotr Krzemiński z Wolnej Strefy przy ul. Naruszewicza.
Organizatorem przeglądu było Miasto Kielce – Wydział Dialogu Społecznego oraz Biuro Urban Lab Kielce – we współpracy z inicjatorką i koordynatorką społeczną projektu Joanną Nathali. Działanie realizowane jest w ramach projektu „Urban Lab – Miasto dla Młodych”, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (PTFE 2021–2027).
